De EANDIS-saga: onze fractie heeft zich steeds verzet

Op de agenda van de laatste gemeenteraad stond, zoals in alle Vlaamse gemeentes, het voorstel tot het wijzigen van de statuten van EANDIS. EANDIS wilde een kapitaalsinjectie en vond het Chinese staatsbedrijf State Grid bereid om te investeren. State Grid zou voor € 830 miljoen 14% van de aandelen verkrijgen, met een gegarandeerd rendement van maar liefst 4%. Een deal met heel wat consequenties, waar wij ons steeds tegen verzet hebben! De meerderheid CD&V en N-VA zorgde dat er vanuit Hoogstraten toch een positief advies naar EANDIS ging.

 

Het verhaal kende de voorbije maand heel wat plotwendingen en cliffhangers: er waren heel wat gemeentebesturen die de deal niet zomaar wilden aanvaarden; de bevoegde ministers kregen een brief van de staatsveiligheid dat zich verzette tegen de inkoop van State Grid; minister-president Bourgeois noemde de brief ‘maar een papiertje’; de burgemeester-‘veearts’ van het Henegouwse Ellezelles wilde niet uit de intercommunale stappen en dus een volledig Vlaamse intercommunale leek onmogelijk; en als klap op de vuurpijl wilde Antwerpen de deal dan toch niet meer goedkeuren omdat dat de distributietarieven in Antwerpen stevig de hoogte in zou jagen.

Wij van Hoogstraten Anders keuren de politieke spelletjes die gespeeld zijn ten stelligst af, maar we kunnen niet anders dan blij zijn met de uitkomst dat de deal niet doorgaat. We hopen van harte dat EANDIS een wijze les heeft geleerd en op een constructieve manier op zoek gaat naar investeerders in Vlaanderen.

Toen in de dagen na de gemeenteraad duidelijk werd dat er een brief van de Staatsveiligheid werd verstuurd, probeerde onze fractievoorzitter Fons Jacobs de andere leden van de gemeenteraad alsnog te overtuigen om een negatief advies te geven op dit agendapunt. De meerderheidsfracties (CD&V en N-VA) zagen er blijkbaar geen graten in en wilden de deal van EANDIS met State Grid toch behouden.

We willen jullie de échte argumenten niet onthouden waarom volgens ons de deal van EANDIS met State Grid nooit een goed idee is geweest, daarom vind je hieronder onze tussenkomst tijdens de gemeenteraad van 26 september.
3. Kennisnemen en goedkeuren van de agendapunten van de buitengewone algemene vergaderingen van IVEKA en EANDIS Assets van 3 oktober 2016 en goedkeuren van het voorstel tot wijziging van de statuten van EANDIS Assets.

Het dossier dat nu ter goedkeuring aan de gemeenteraad wordt voorgelegd, heeft tot doel onze goedkeuring te vragen om toe te laten dat een energiedochter van een Chinees staatsbedrijf, met name State Grid Corporation of China, zich voor 14 % aandeelhouder, en dus tot 14 % eigenaar kan kopen van onze energiedistributieketen.Let wel: de energiedistributieketen is een strategisch erg belangrijke sector en zal nog aan belang gaan winnen in de omvorming naar meer duurzame energie. Daarnaast is de energiedistributiekost ondertussen wel de grootste component geworden van onze elektriciteitsfactuur. Voor al deze zaken gaan we nu aan een Chinees staatsbedrijf (en dus niet aan een privé-investeerder!) inspraak en beslissingsmacht geven.
De toelichting in het vertoog van het dossier dat aan de raad wordt voorgelegd, geeft enkel aan dat dit financieel “an offer that we can’t refuse” is, maar staat voor het overige amper stil bij de andere aspecten van dit dossier. Die andere aspecten willen wij hier toch graag onder de aandacht brengen.
Verankering van het nutsvoorzieningennetwerk in Vlaamse handen
Het uitgangspunt van onze fractie is dat wij het energienetwerk in publieke en Vlaamse handen willen houden. Om dat te bereiken zijn heel wat andere financieringsvormen mogelijk dan enkel de participatie van een Chinees staatsbedrijf. Vooreerst zou de Vlaamse gemeenschap zelf kapitaal in Eandis kunnen investeren, en dit vanuit strategisch, economisch en politiek standpunt.
Daarnaast zijn zowel de financieringsintercommunales (zoals IKA) en vooral de gewone burger zelf best bereid om te investeren in een energiemaatschappij, maar werden beide pistes vooraf decretaal geheel of gedeeltelijk afgesloten. Blijkbaar konden de meerderheidspartijen in de Vlaamse regering hierover geen akkoord vinden en pasten ze het decreet intergemeentelijke samenwerking aan in die zin dat ze nu hun vertrouwen eerder stellen in een Chinees staatsbedrijf dan aan eigen investeerders. State Grid heeft een gegarandeerd rendement van maar liefst 4% bedongen -hierbij vallen de huidige bankrentes voor particulieren in het niets!- per jaar zou dus een slordige 40 miljoen euro aan dividenden naar Peking vloeien, en zullen diezelfde Chinezen nu een flinke vinger in het Vlaamse energienetwerk hebben. Over verankering van Vlaamse bedrijven gesproken! Dat ook NVA, die steeds pleitte voor een Vlaamse energiebedrijf nu pleitbezorger is van deze deal, maakt het allemaal nog cynischer. Leg dat maar eens uit aan de Vlaamse kiezer! Onze fractie verdedigt wel ten volle de Vlaamse verankering van de energiesector!
Financiële afspraken met Stade Grid
Een tweede punt waar we op in willen gaan is het feit dat Stade Grid niet alleen 50 % meer betaalt dan de andere bieders , maar vooral dat zo’n agressief en nietmarktconform bod heel wat vragen doet rijzen over de uiteindelijke bedoeling van dit Chinees staatsbedrijf. Want wat blijkt bij nader toezien : een groot deel van de meerprijs die State Grid wil betalen (ongeveer 350 miljoen euro), de zogenaamde commerciële premie, kan State Grid terug bekomen als ze ooit uittreedt, en dit onder bepaalde voorwaarden. Pas na HONDERD jaar (100 jaar) blijft de volledige meerwaarde verworden door Eandis. State Grid betaalt dus meer dan de andere kandidaten, maar heeft wel bedongen dat zij dit onder voorwaarden terug kan bekomen. Mooie deal voor Stade Grid, maar vooral erg risicovol voor Eandis als het ooit zover komt, want waar gaat Eandis (lees: de gemeenten) op dat moment het geld halen om de Chinezen terug te betalen?
Trouwens, State Grid mag haar aandelen ook verkopen aan een andere partij, maar als de algemene vergadering van Eandis deze nieuwe aandeelhouder niet wil, dan verbindt Eandis er zich toe om de aandelen zelf terug te kopen. Kan Eandis (lees: de gemeenten) dit engagement wel waarmaken? Heel wat waarnemers twijfelen daaraan. Elke keer als de afgevaardigden van de State Grid hun zin niet krijgen over belangrijke beslissingen, kunnen ze dreigen met een uitstap of een verkoop van hun aandelen en leggen ze de bal gewoon terug in het kamp van Eandis.
Uit handen geven van een gedeelte van de beslissingsmacht en van gevoelige informatie
Het derde argument, met name dat State Grid slechts 14% van de aandelen bekomt en dus geen beslissingsmacht heeft, klopt >niet. Door deze aandelen verkrijgen ze drie van de 16 zetels in de raad van bestuur, en komen ze in de comités te zitten waar de belangrijkste beslissingen worden genomen (strategisch comité, het renumeratie- en benoemingscomité en het auditcomité), kortom, ze komen in het centrum van de beslissingsmacht terecht! Moeten we niet beducht zijn als Chinese staatsbedrijven beslissingsbevoegdheid en inzage krijgen over zo’n strategisch belangrijke infrastructuur? Want zo krijgen de Chinezen hoe dan ook een zeg in de prijsvorming van onze energie, inspraak in de omvorming naar meer groenere productie en inzage in zeer gevoelige en vertrouwelijke informatie van cliënten. Ook Vlaams minister van Energie heeft duidelijk gemaakt dat hij om al deze redenen deze deal niet meer genegen is.

Meegaan in de politiek van Stade Grid.
Een vierde vaststelling is dat we, door toe te staan dat Stade Grid participeert in Eandis, mee stappen in de strategie van Stade Grid om zich wereldwijd te infiltreren in de energiesector. Het Chinese bedrijf heeft al enkele jaren het volledige Braziliaanse elektriciteitsnet in handen en een kwart van het Portugese netwerk, niet toevallig landen die financieel zo goed als bankroet zijn en mogelijk geen andere keuze hadden. Er zijn echter landen die wel twee keer nadachten en niet meegingen in het bod van het Chinese bedrijf. Zo heeft Australië zopas besloten om niet in zee te gaan met dit bedrijf, want zij vertrouwden deze zaak niet.
En uiteraard mogen we er ook niet naast kijken dat Stade Grid in een niet zover verleden geconfronteerd werd met corruptieschandalen inzake verschillende misdrijven met betrekking tot vastgoed, en dat er heel wat onregelmatigheden in hun boekhouding werden vastgesteld. En trouwens, hoe beoordelen we de Chinese waarden en economische normen, hun democratisch bestuur, hun houding ten aanzien van de mensenrechten, …? Laten we dit alles zomaar vallen voor een zak geld?

Besluit
Onze fractie geeft geen goedkeuring aan de agendapunten van de algemene vergadering van Eandis van 3/10/2016, maar ook en vooral geeft onze fractie geen goedkeuring aan de voorgestelde toetreding van de vennootschap ‘ Stade Grid Europe Limited’ als B1 deelnemer aan de opdrachthoudende vereniging Eandis Assets; aan de toetredings- en deelnemersovereenkomst, aan de voorgestelde statutenwijziging.
Onze fractie stelt voor dat de afgevaardigde van onze gemeente deze houding aanneemt tijdens deze algemene vergadering, en dat deze tegelijk voorstelt om het decreet intergemeentelijke samenwerking terug aan te passen om de verankering van het bedrijf in Vlaanderen mogelijk te maken door zowel individuele burgers als financieringsintercommunales de kans te geven te participeren in het bedrijf. Er is in Vlaanderen voldoende geld beschikbaar om zelf deze kapitaalverhoging te financieren, en er is zeker ook de wil van de bevolking om dat te doen.
Stemmotivatie Anders
De fractie Anders gaat niet akkoord met de agendapunten van de Buitengewone Algemene Vergaderingen van Iveka en Eandis Assets van 3/10/2016, en gaat ook niet akkoord met het voorstel tot wijziging van de statuten van Eandis Assets, omdat hierdoor geen verankering in Vlaanderen mogelijk is van het nutsvoorzieningennetwerk. Wij willen zelf kunnen beslissen over onze energietoekomst, en willen dus het energienet in handen van de Vlamingen zelf te geven.
De fractie Anders wenst een wijziging voor te stellen in het decreet intergemeentelijke samenwerking waardoor een beursgang mogelijk is van Eandis en waarbij ook de Vlaamse burger, de Vlaamse overheid en financieringsintercommunales aandelen kunnen bekomen van haar nutsbedrijven
De fractie Anders stelt vast dat er nog heel wat vragen en bedenkingen zijn bij het Chinese staatsbedrijf Stade Grid over hun ware bedoelingen om zich in te kopen bij een Vlaams energiebedrijf, en stelt vast dat zij een zeer grote invloed kunnen bekomen over een essentiële nutsvoorziening. Voor onze fractie kan het niet zijn dat een buitenlands land beslissingsrecht bekomt over onze interne energiemarkt.
Onze fractie wenst dat de stad Hoogstraten zich tijdens de Algemene Vergadering van Iveka en Eandis verzet tegen de toetreding van Stade Grid Europe Limited als aandeelhouder van Eandis omdat dit de stad Hoogstraten financieel en bestuurlijk benadeelt en dat er vanaf dan dividenden naar het buitenland vloeien in plaats van naar onze eigen lokale economie. Vlaanderen zal deze gelden zelf nodig hebben voor de transitie naar de groene economie met een duurzaam energienet als ruggengraat.

Deel dit bericht

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *